- Tham gia
- 10/10/2022
- Bài viết
- 52
Trong cuộc sống hằng ngày, ai trong chúng ta cũng từng ít nhất một lần hành động hoặc nói ra điều gì đó trong lúc cảm xúc dâng cao, để rồi sau đó phải thốt lên: “Giá mà mình bình tĩnh hơn một chút…”. Những khoảnh khắc như vậy thường được gọi bằng một từ quen thuộc: bộc phát.
“Bộc phát” là trạng thái cảm xúc hoặc hành động xảy ra đột ngột, thiếu sự chuẩn bị và suy xét kỹ lưỡng. Đó có thể là một cơn tức giận khi bị chê trách, một lời nói nặng nề trong lúc cãi vã, hay thậm chí là một quyết định vội vàng được đưa ra chỉ vì cảm xúc nhất thời. Bộc phát không hẳn lúc nào cũng xấu, nhưng phần lớn những hệ quả tiêu cực trong giao tiếp và các mối quan hệ lại thường bắt nguồn từ đây.
Trong môi trường sinh viên, “bộc phát” xuất hiện nhiều hơn chúng ta nghĩ. Đó là lúc nóng giận với bạn cùng phòng vì những chuyện nhỏ nhặt, là khi phản ứng gay gắt với giảng viên vì áp lực điểm số, hay là việc đăng một status đầy cảm xúc tiêu cực lên mạng xã hội rồi sau đó… xóa vội. Những hành động ấy xảy ra rất nhanh, nhưng hậu quả thì có thể kéo dài: mối quan hệ rạn nứt, hình ảnh cá nhân bị ảnh hưởng, hoặc đơn giản là cảm giác hối hận âm ỉ trong lòng.
Tuy nhiên, nói như vậy không có nghĩa là cảm xúc bộc phát luôn đáng lên án. Thực tế, sự bộc phát cũng phản ánh một điều rất con người: chúng ta không phải lúc nào cũng lý trí. Có những khoảnh khắc, việc bật khóc, tức giận hay nói ra suy nghĩ thật lòng lại giúp giải tỏa áp lực và tránh dồn nén cảm xúc quá lâu. Vấn đề không nằm ở việc có bộc phát hay không, mà nằm ở cách chúng ta kiểm soát và chịu trách nhiệm cho nó.
Điều nguy hiểm của bộc phát là khi nó trở thành thói quen. Khi một người quen phản ứng bằng cơn giận, lời nói gay gắt hoặc hành động cực đoan mỗi khi gặp vấn đề, họ rất dễ làm tổn thương người khác – và chính bản thân mình. Trong thời đại mạng xã hội, một “outburst” (cơn bộc phát) còn có thể bị lan truyền, phóng đại và để lại dấu vết lâu dài hơn nhiều so với những gì ta tưởng.
Vậy làm sao để hạn chế những bộc phát tiêu cực? Trước hết, đó là nhận diện cảm xúc. Khi bạn nhận ra mình đang tức giận, lo lắng hay quá áp lực, hãy cho bản thân một khoảng dừng – dù chỉ là vài phút. Thứ hai, đừng phản ứng ngay lập tức. Không phải tin nhắn nào cũng cần trả lời ngay, không phải tranh cãi nào cũng phải phân thắng bại tại thời điểm đó. Cuối cùng, học cách diễn đạt cảm xúc một cách bình tĩnh sẽ giúp bạn vẫn nói được điều mình nghĩ mà không gây tổn thương cho người khác.
“Bộc phát” không khiến chúng ta trở thành người xấu, nhưng việc không kiểm soát nó có thể khiến ta đánh mất nhiều điều quý giá. Trưởng thành không phải là không còn cảm xúc, mà là biết dừng lại đúng lúc, hiểu rõ cảm xúc của mình và chọn cách phản ứng phù hợp hơn. Có lẽ, học cách chậm lại một nhịp trước khi bộc phát chính là một trong những bài học quan trọng nhất của tuổi trẻ.
“Bộc phát” là trạng thái cảm xúc hoặc hành động xảy ra đột ngột, thiếu sự chuẩn bị và suy xét kỹ lưỡng. Đó có thể là một cơn tức giận khi bị chê trách, một lời nói nặng nề trong lúc cãi vã, hay thậm chí là một quyết định vội vàng được đưa ra chỉ vì cảm xúc nhất thời. Bộc phát không hẳn lúc nào cũng xấu, nhưng phần lớn những hệ quả tiêu cực trong giao tiếp và các mối quan hệ lại thường bắt nguồn từ đây.
Trong môi trường sinh viên, “bộc phát” xuất hiện nhiều hơn chúng ta nghĩ. Đó là lúc nóng giận với bạn cùng phòng vì những chuyện nhỏ nhặt, là khi phản ứng gay gắt với giảng viên vì áp lực điểm số, hay là việc đăng một status đầy cảm xúc tiêu cực lên mạng xã hội rồi sau đó… xóa vội. Những hành động ấy xảy ra rất nhanh, nhưng hậu quả thì có thể kéo dài: mối quan hệ rạn nứt, hình ảnh cá nhân bị ảnh hưởng, hoặc đơn giản là cảm giác hối hận âm ỉ trong lòng.
Tuy nhiên, nói như vậy không có nghĩa là cảm xúc bộc phát luôn đáng lên án. Thực tế, sự bộc phát cũng phản ánh một điều rất con người: chúng ta không phải lúc nào cũng lý trí. Có những khoảnh khắc, việc bật khóc, tức giận hay nói ra suy nghĩ thật lòng lại giúp giải tỏa áp lực và tránh dồn nén cảm xúc quá lâu. Vấn đề không nằm ở việc có bộc phát hay không, mà nằm ở cách chúng ta kiểm soát và chịu trách nhiệm cho nó.
Điều nguy hiểm của bộc phát là khi nó trở thành thói quen. Khi một người quen phản ứng bằng cơn giận, lời nói gay gắt hoặc hành động cực đoan mỗi khi gặp vấn đề, họ rất dễ làm tổn thương người khác – và chính bản thân mình. Trong thời đại mạng xã hội, một “outburst” (cơn bộc phát) còn có thể bị lan truyền, phóng đại và để lại dấu vết lâu dài hơn nhiều so với những gì ta tưởng.
Vậy làm sao để hạn chế những bộc phát tiêu cực? Trước hết, đó là nhận diện cảm xúc. Khi bạn nhận ra mình đang tức giận, lo lắng hay quá áp lực, hãy cho bản thân một khoảng dừng – dù chỉ là vài phút. Thứ hai, đừng phản ứng ngay lập tức. Không phải tin nhắn nào cũng cần trả lời ngay, không phải tranh cãi nào cũng phải phân thắng bại tại thời điểm đó. Cuối cùng, học cách diễn đạt cảm xúc một cách bình tĩnh sẽ giúp bạn vẫn nói được điều mình nghĩ mà không gây tổn thương cho người khác.
“Bộc phát” không khiến chúng ta trở thành người xấu, nhưng việc không kiểm soát nó có thể khiến ta đánh mất nhiều điều quý giá. Trưởng thành không phải là không còn cảm xúc, mà là biết dừng lại đúng lúc, hiểu rõ cảm xúc của mình và chọn cách phản ứng phù hợp hơn. Có lẽ, học cách chậm lại một nhịp trước khi bộc phát chính là một trong những bài học quan trọng nhất của tuổi trẻ.
