Văn chương không giúp bạn giàu, nhưng nó giúp bạn không sống cạn

Người ta hay hỏi: học văn để làm gì, đọc truyện để được gì, thơ thẩn có giúp kiếm tiền không?
Câu trả lời ngắn gọn: văn chương không trực tiếp nuôi sống bạn, nhưng nó dạy bạn cách sống cho ra một con người.

Khi đọc một cuốn tiểu thuyết, bạn đang mượn đời sống của người khác để soi lại chính mình. Bạn thấy những nhân vật yêu sai, chọn sai, trả giá, rồi trưởng thành. Bạn nhận ra: à, thì ra cảm giác này không chỉ mình có. Thì ra thất bại cũng có hình dạng, nỗi cô đơn cũng có ngôn ngữ.

Văn chương làm được một việc mà nhiều môn học không làm được:
Nó luyện cho bạn khả năng cảm.
Bạn học cách đặt mình vào vị trí người khác.
Bạn hiểu vì sao có người ích kỷ, vì sao có người tuyệt vọng, vì sao có người chọn im lặng thay vì phản kháng.
Không phải để tha thứ cho tất cả, mà để bớt phán xét một cách ngu ngốc.

Với sinh viên, văn chương còn là một dạng “huấn luyện mềm”:

• Giúp viết rõ ràng hơn
• Giúp nói chuyện có ý hơn
• Giúp suy nghĩ chậm lại trước khi kết luận

Trong thời đại ai cũng lướt, ai cũng ngắn, ai cũng nhanh, thì việc ngồi đọc một đoạn văn dài là một hành vi… hơi ngược đời. Nhưng chính sự ngược đời đó giữ cho đầu óc bạn không bị phẳng. Không bị biến thành cái máy phản ứng theo trend.

Văn chương không cần bạn phải giỏi.
Nó chỉ cần bạn đủ kiên nhẫn để đọc đến cuối một câu, và đủ thành thật để thấy mình trong đó.

Nếu một ngày bạn thấy:

• Mình khó nói ra cảm xúc
• Mình không hiểu người khác
• Mình thấy đời hơi trống

Thử đọc một truyện ngắn.
Không phải để giải trí, mà để đối thoại với chính mình.

Vì cuối cùng, văn chương không dạy bạn thành công.
Nó chỉ dạy bạn: làm người cho đỡ vụng.